Dołącz do czytelników
Brak wyników

PROJEKTY

6 sierpnia 2021

NR 4 (Lipiec 2021)

Przeprawa via e-TOLL Jak przygotować swoją flotę pod nowy system pobierania opłat drogowych?

42

Wiele pytań i wciąż kilka niewiadomych. Tak w skrócie pod koniec lipca 2021 r. można powiedzieć o nowym systemie poboru opłat drogowych, który ma niebawem wystartować na dobre.

Niebawem, ponieważ do końca nie jest pewne, czy od października ruszy pełną parą. Tych niewiadomych jest więcej. Przypomnijmy jednak na początku, że pobór opłat drogowych za przejazd wskazanymi odcinkami wystartował 1 lipca 2011 r. pod nazwą viaTOLL. Wcześniej mieliśmy opłaty drogowe uiszczane w formie ryczałtowej (winiety), niepołączone z konkretnym odcinkiem i przejechanym dystansem, a jedynie okresem ważności. Od połowy 2011 r. stopniowo wydłużano długość płatnych odcinków. Zgodnie z umową pierwszy operator systemu viaTOLL (firma Kapsch) miał podpisaną umowę do końca października 2018 r. Około rok wcześniej rozpisano przetarg na nowego operatora, do którego zgłosiło się kilka firm i konsorcjów. Jednak na początku 2018 r. Ministerstwo Infrastruktury niespodziewanie ogłosiło, że obsługę systemu obejmuje Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD). Poczyniono odpowiednie kroki, zatrudniono dodatkowych pracowników, zorganizowano dla nich szkolenia. A od 3 listopada 2018 r. obsługę systemu przejęły firmy zewnętrzne (nie tylko polskie) jako podwykonawcy GITD. 
Według nieoficjalnych informacji, ta obsługa działania viaTOLL była droższa niż przez początkowe 7 lat, gdy jeden podmiot rozliczał polskie myto i otrzymywał za to swoją prowizję. Reszta kosztów była już po jego stronie. Ministerstwo podjęło jednak kolejne kroki. Nastąpiłyby one pewnie szybciej, ale pandemia pokrzyżowała te plany, dlatego dopiero od czerwca 2021 r. oficjalnie zaczął działać nowy System Poboru Opłaty Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) o nazwie e-TOLL. GITD nie jest już operatorem, a tylko, jak poprzednio, organem kontrolnym.
Zgodnie z obowiązującymi zapisami ustawy o drogach publicznych 1 lipca 2021 r. miał się zakończyć okres przejściowy, a tym samym powinien przestać działać poprzedni system viaTOLL. Według projektu Ustawy o zmianie ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk 1073) funkcjonowanie systemu viaTOLL może zostać wydłużone do 30 września 2021 r. Jednakże Senat 13 maja br. odrzucił Ustawę o zmianie ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym oraz niektórych innych ustaw. Trafiła ona z powrotem do Sejmu, z którego kancelarii 17 maja br. otrzymaliśmy nast. informację: „Zgodnie z art. 54 ust. 1 Regulaminu Sejmu uchwałę Senatu zawierającą poprawki do ustawy uchwalonej przez Sejm albo odrzucającą ustawę w całości Marszałek Sejmu kieruje do rozpatrzenia przez komisje, które projekt ustawy rozpatrywały”. Projekt ustawy był rozpatrywany przez sejmową Komisję infrastruktury i do niej trafiła 14 maja br. uchwała Senatu odrzucająca ustawę. Po zaopiniowaniu stanowiska Senatu przez Komisję dokument trafił pod obrady plenarne. 20 maja 2021 r. Sejm odrzucił głosami (232 – za; 220 – przeciw; 1 – wstrzym.) partii rządzącej poprawki Senatu. 31 maja Prezydent RP podpisał ustawę przesłaną przez Sejm i zgodnie z prawem 14 dni później weszła ona oficjalnie w życie. Mimo wielu wątpliwości, jakie są wymienione poniżej, system e-TOLL oficjalnie ruszył 24 czerwca 2021 r. Trudno po tak krótkim okresie oceniać, jak w praktyce funkcjonuje nowy sposób płacenia za drogi w Polsce. W opiniach, jakie można znaleźć w sieci, na czoło wysuwa się informacja o dużych kolejkach na pasach dla użytkowników e-TOLL w godzinach szczytu. Druga uwaga, o której więcej poniżej: aplikacja, jak to aplikacja, lubi czasem się zbuntować. Ale KAS zapowiada, że będzie na bieżąco reagowała na uwagi i problemy. Można jednak powiedzieć, że na prawdziwy egzamin przyjdzie czas w październiku br. Bowiem zgodnie z ustawą tylko do 30 września potrwa okres przejściowy równoległego działania obu systemów. A wynika to m.in. stąd, że w poprzednim systemie zarejestrowało się ok. 1,5 mln użytkowników. I teraz istnieje obawa, że w tak krótkim czasie nie uda im się 
nabyć pokładowych urządzeń nadawczych. Nie wiadomo zresztą, czy zostanie zapewniona ich podaż w odpowiednio dużej ilości. 
Tu jednak mamy kilka czynników, które będą miały na to wpływ. Niektóre podmioty się rejestrowały, ale już nie istnieją, np. z powodu pandemii. Część być może zdecyduje się na aplikację. Trudno dziś prorokować, jak to będzie wyglądało od października. Teoretycznie rząd może w trybie nadzwyczajnym jednak wydłużyć okres przejściowy, np. do końca 2021 r. 10 lat temu viaTOLL też startował w bólach i z błędami.

POLECAMY

e-TOLL

Na szerszą ocenę działania nowego systemu musimy trochę poczekać. Ale już teraz możemy go naszym czytelnikom przybliżyć. 15 maja ruszyła rejestracja w nowym systemie e-TOLL, a obecnie uruchomiane są miejsca obsługi klientów, działa też całodobowa infolinia w czterech językach (polskim, angielskim, niemieckim, rosyjskim). 800 101 101 to numer bezpłatny dla użytkowników telefonów stacjonarnych w Polsce, a +48 22 521 10 10 to numer płatny dla użytkowników telefonów komórkowych oraz dla użytkowników z zagranicy. Do dyspozycji użytkowników jest również adres mailowy kontakt@etoll.gov.pl. Szczegółowe informacje o nowym systemie opublikowane są na stronie internetowej etoll.gov.pl. 
My ograniczymy się tu do najważniejszych zmian dla użytkowników:

  • przejście z technologii radiowej (DSRC) do satelitarnej i bezprzewodowej transmisji danych (GNSS),
  • brak wymogu podpisywania umowy, wystarczy rejestracja, możliwa także online,
  • zmiana sposobu przekazywania danych globalizacyjnych do sytemu za pomocą: urządzenia pokładowego OBU (ang. On Board Unit), Zewnętrznego Systemu Lokalizacyjnego (ZSL) lub aplikacji mobilnej e-TOLL PL.

Pozostają dwie możliwości wnoszenia opłat:

  • konto pre-paid, podobne do doładowywanej karty telefonicznej, gdzie użytkownik płaci z góry za przejazd i uzupełnia później stan, gdy środki się wyczerpią,
  • konto rozliczeniowe w trybie płatności okresowej z zabezpieczeniem (wpłata pieniężna, gwarancja lub poręczenie).  

System e-TOLL akceptuje Europejską Usługę Opłaty Elektronicznej (EETS). W projekcie przepisów jest napisane, że użytkownik w systemie pre-paid może do 3 dni uzupełnić braki na koncie za przejechany odcinek, wówczas nie zostanie ukarany. Ale w następnym punkcie czytamy, że pod warunkiem, że nie zostanie w czasie jazdy tym odcinkiem zatrzymany przez organy kontrolne...

Sprzęt

Spośród ośmiu „dopuszczonych operatorów OBU i ZSL”, wymienionych na oficjalnej stronie systemu etoll.gov.pl, na nasze...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • sześć numerów magazynu „Logistyka a Jakość”,
  • dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej,
  • dostęp do czasopisma w wersji online,
  • dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych...
  • ... i wiele więcej!
Sprawdź szczegóły

Przypisy