Dołącz do czytelników
Brak wyników

TEMAT NUMERU

27 lutego 2020

NR 5 (Wrzesień 2019)

Zbroja wydajności. Kto i gdzie wykorzystuje w operacjach logistycznych egzoszkielety?

101

Tematyka sztucznych egzoszkieletów pojawia się w literaturze i filmach od lat. Już w połowie ubiegłego wieku zaczęto tworzyć projekty takich rozwiązań. Dziś o pierwszych, nieśmiałych próbach (np. projekt General Electric) mało kto już pamięta, a egzoszkielety coraz częściej trafiają do rzeczywistości gospodarczej. 

Egzoszkieletami najpierw interesowała się niemal wyłącznie armia. Później to potrzeba, jak również rozwój technologii sprawiły, że zaczęto szukać dla nich również szerszych i przede wszystkim „cywilnych” zastosowań. Poza armią (wykorzystanie na polu walki), a także medycyną (pomoc dla osób niemogących poruszać się o własnych siłach, jak i jako pomoc dla personelu medycznego zajmującego się opieką nad osobami niepełnosprawnymi) coraz większe zainteresowanie i pole do popisu egzoszkielety znalazły w budownictwie i logistyce (wspomaganie przenoszenia ciężarów w miejscach, do których ciężki sprzęt nie ma dostępu lub jego użycie nie jest wskazane). 

POLECAMY

Egzoszkielet, czyli co?

Generalnie rozróżnia się dwa typy egzoszkieletów. Prostszymi są urządzenia pasywne, wspierające pracownika wyłącznie za pomocą środków mechanicznych, systemów linek lub sprężyn. To one przyjmują obciążenia jako swego rodzaju przeciwwagę i przekształcają je w energię. 
 
Są skuteczne, nawet tego rodzaju pozornie proste rozwiązania są w stanie o jedną trzecią zredukować obciążenie, co w przypadku podnoszenia dużych ciężarów jest nie do przecenienia. Nieco bardziej zaawansowane technicznie są egzoszkielety aktywne. Pełnią wprawdzie taką samą funkcję jak poprzednie, tyle że oferują dodatkowe zewnętrzne wsparcie. A dają je silniki lub systemy pneumatyczne. To one wspomagają efektywność, działając na stawach i w innych newralgicznych punktach ciała pracownika. W obu przypadkach egzoszkielet to swego rodzaju „zbroja” służąca do wzmocnienia wszystkich partii mięśni lub tylko niektórych z nich (może np. wzmacniać tylko ramię – tzw. sztuczne ramię). Poruszanie się w egzoszkielecie zależy od strony od właściwego dopasowania egzoszkieletu, ale też od odpowiedniego oprogramowania komputera sterującego, jak również możliwości sterowania nim osoby, która z niego korzysta. 

W podstawowym wariancie sterowanie egzoszkieletem odbywa się mechanicznie (użytkownik ma możliwość kontrolowania egzoszkieletu manualnie, np. rękami za pomocą dżojstika). Alternatywę stanowi sterowanie głosem (komendy głosowe są przesyłane poprzez mikrofon do komputera, a w nim odpowiednio interpretowane na odpowiadającą danemu zwrotowi funkcję egzoszkieletu, a następnie z komputera wysyłana jest do sterownika odpowiednia seria instrukcji do zadziałania siłowników odpowiadających czynności, np. wstania czy podniesienia ręki. W sferze badań jest jak na razie możliwość sterowania bezpośrednio z użyciem sygnałów bioelektrycznych z ośrodkowego układu nerwowego (po podłączeniu do głowy użytkownika egzoszkieletu elektrod interfejsu mózg – komputer sygnały odzwierciedlające zamiar ruchu byłyby przekazywane do sterownika, który na tej podstawie uruchamiałby odpowiednie funkcje egzoszkieletu). 

Dla kogo to wszystko?

Logistyka to jedna z kluczowych branż gospodarki, sektor rozwija się bardzo szybko. Niejednokrotnie to właśnie tu testowane są i wprowadzane w życie najnowsze wynalazki. Sztuczny egzoszkielet lub pancerz wspomagany, a zatem mocowana na zewnątrz ciała powłoka, wzmacniająca siły mięśni użytkownika, jest tego dość typowym przykładem. Dzięki tym zaawansowanym wynalazkom pracownicy fabryk i magazynów mogą zyskać nowe możliwości, pozwalające im łatwiej, bezpieczniej, szybciej i precyzyjniej wykonywać swoje obowiązki. W magazynie, pomimo robotyzacji i automatyzacji, pewnych prac nie da się wyeliminować, a egzoszkielety mogą zdać egzamin. Rodzaj uprzęży, którą wkłada na siebie magazynier, pozwala wzmacniać siłę jego mięśni (może np. przenosić wyjątkowo ciężkie paczki bez narażenia się na urazy pleców czy kręgosłupa). Egzoszkielety przydają się do wykonywania takich czynności magazynowych, jak za- i rozładunek towaru, unoszenie i opuszczanie, kompletacja i dekompletacja. To, że „ubrania wspomagające” mogą okazać się bardzo przydatne dla „zwykłych” pracowników w...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • sześć numerów magazynu „Logistyka a Jakość”,
  • dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej,
  • dostęp do czasopisma w wersji online,
  • dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych...
  • ... i wiele więcej!
Sprawdź szczegóły

Przypisy